Yayınımıza Yerel Dergi/Gazete Kupürleriyle Devam Ediyoruz
Bir Lokma Bir Hırka
Prof. Dr. Hasan Kâmil Yılmaz
1999 - Mart, Sayı: 157, Sayfa: 005
Genel anlamıyla "dünyaya karşı tavır" demek olan tasavvufi hayat ve mistik düşüncede "Bir lokma ve bir hırka" anlayışı, dünya cazibesine kapılmamak demektir. İnsanoğlu yapısı gereği dünyaya tutkun, dünya nimetlerine meftundur. İnsanın bu ilgisi frenlenmezse insan dünyayı yutacakmışçasına bir hırs ve tul-i emelden kurtulamaz. Bu yüzden Kur'an'daki: "Kendilerini fitneye düşürüp denemek için insanlardan bir gurubuna verdiğimiz dünya hayatına aid zinet ve debdebelere sakın iki gözünü dikme! Rabbının rızkı hem daha hayırlı ve hem daha süreklidir." (Taha, 131) ayet-i kerimesi ve benzerlerinde dünyaya aldanmamak öğütlenirken diğer bazı ayetlerde de tek çıkış yolunun çalışmak olduğu (Necm, 39) ifade buyurularak bir denge tavsiye edilmektedir. Bu yüzden "Bir lokma, bir hırka" anlayışını sosyal adalet ve ekonomi gibi bir kaç bakımdan ele almak lâzımdır.
Konuyu sosyal adalet açısından ele alacak olursak, bütün dinlerin, siyasi ve ekonomik sistemlerin gerçekleştirmeye çalıştığı en önemli hususlardan biri olan sosyal adalet, kanun ve hukuk sistemiyle korunan bir nizam olmaktan çok, insani olgunluk ve doygunluğa erişmiş fertlerle sağlanan bir sistemdir. "Bir lokma bir hırka" anlayışı mala sahip olmak, onu başkalarıyla paylaşmak, kardeşlerini kendine tercih ederek bir lokma ve bir hırkanın dışında elinde ve avucunda bulunanı başkalarına dağıtmaktır. Çalışmayı bırakıp üretimden kaçmak değil, çalışıp şahsi ve nefsi tüketimden kaçarak ihtiyaç içindeki kardeşini kendine tercih etmek; yani "isar" sahibi olmaktır. İsar anlayışının var olduğu bir toplumda, bir lokma ve bir hırka ile iktifa etmeye razı insanların infakı ile sosyal adalet tam bir sevgi ortamında gerçekleşir.
[Altınoluk Dergisi]
Prof. Dr. Hasan Kâmil Yılmaz
1999 - Mart, Sayı: 157, Sayfa: 005
Genel anlamıyla "dünyaya karşı tavır" demek olan tasavvufi hayat ve mistik düşüncede "Bir lokma ve bir hırka" anlayışı, dünya cazibesine kapılmamak demektir. İnsanoğlu yapısı gereği dünyaya tutkun, dünya nimetlerine meftundur. İnsanın bu ilgisi frenlenmezse insan dünyayı yutacakmışçasına bir hırs ve tul-i emelden kurtulamaz. Bu yüzden Kur'an'daki: "Kendilerini fitneye düşürüp denemek için insanlardan bir gurubuna verdiğimiz dünya hayatına aid zinet ve debdebelere sakın iki gözünü dikme! Rabbının rızkı hem daha hayırlı ve hem daha süreklidir." (Taha, 131) ayet-i kerimesi ve benzerlerinde dünyaya aldanmamak öğütlenirken diğer bazı ayetlerde de tek çıkış yolunun çalışmak olduğu (Necm, 39) ifade buyurularak bir denge tavsiye edilmektedir. Bu yüzden "Bir lokma, bir hırka" anlayışını sosyal adalet ve ekonomi gibi bir kaç bakımdan ele almak lâzımdır.
Konuyu sosyal adalet açısından ele alacak olursak, bütün dinlerin, siyasi ve ekonomik sistemlerin gerçekleştirmeye çalıştığı en önemli hususlardan biri olan sosyal adalet, kanun ve hukuk sistemiyle korunan bir nizam olmaktan çok, insani olgunluk ve doygunluğa erişmiş fertlerle sağlanan bir sistemdir. "Bir lokma bir hırka" anlayışı mala sahip olmak, onu başkalarıyla paylaşmak, kardeşlerini kendine tercih ederek bir lokma ve bir hırkanın dışında elinde ve avucunda bulunanı başkalarına dağıtmaktır. Çalışmayı bırakıp üretimden kaçmak değil, çalışıp şahsi ve nefsi tüketimden kaçarak ihtiyaç içindeki kardeşini kendine tercih etmek; yani "isar" sahibi olmaktır. İsar anlayışının var olduğu bir toplumda, bir lokma ve bir hırka ile iktifa etmeye razı insanların infakı ile sosyal adalet tam bir sevgi ortamında gerçekleşir.
[Altınoluk Dergisi]
